{"id":80,"date":"2026-04-26T20:44:37","date_gmt":"2026-04-26T18:44:37","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.bglegal.pl\/?p=80"},"modified":"2026-04-26T20:46:23","modified_gmt":"2026-04-26T18:46:23","slug":"sprzeciw-od-decyzji-kasacyjnej-organu-nadzoru-budowlanego-skuteczna-ochrona-wlasciciela-zagrozonej-nieruchomosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.bglegal.pl\/index.php\/2026\/04\/26\/sprzeciw-od-decyzji-kasacyjnej-organu-nadzoru-budowlanego-skuteczna-ochrona-wlasciciela-zagrozonej-nieruchomosci\/","title":{"rendered":"Sprzeciw od decyzji kasacyjnej organu nadzoru budowlanego \u2013 skuteczna ochrona w\u0142a\u015bciciela zagro\u017conej nieruchomo\u015bci"},"content":{"rendered":"

Decyzja kasacyjna \u2013 uchylaj\u0105ca rozstrzygni\u0119cie organu pierwszej instancji i przekazuj\u0105ca spraw\u0119 do ponownego rozpatrzenia \u2013 bywa przez organy odwo\u0142awcze stosowana zbyt pochopnie, niekiedy wbrew przepisom Kodeksu post\u0119powania administracyjnego. W sprawach dotycz\u0105cych bezpiecze\u0144stwa budowlanego taka zw\u0142oka mo\u017ce mie\u0107 dramatyczne konsekwencje: stan zagro\u017cenia trwa, a inwestorzy, kt\u00f3rych dzia\u0142ania stworzy\u0142y ryzyko katastrofy, zyskuj\u0105 kolejne tygodnie lub miesi\u0105ce bez \u017cadnych nakazanych obowi\u0105zk\u00f3w. Niniejszy artyku\u0142 opisuje spraw\u0119, w kt\u00f3rej z sukcesem zaskar\u017cyli\u015bmy tak\u0105 decyzj\u0119 sprzeciwem do Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Krakowie.<\/p>\n

Stan faktyczny \u2013 g\u0142\u0119boki wykop na stromym zboczu<\/h2>\n

Nasz Klient jest w\u0142a\u015bcicielem nieruchomo\u015bci po\u0142o\u017conej w g\u00f3rskiej miejscowo\u015bci w Ma\u0142opolsce, na stromym zboczu zakwalifikowanym jako obszar osuwiskowy. S\u0105siedni inwestorzy, realizuj\u0105c budow\u0119 dw\u00f3ch budynk\u00f3w mieszkalnych, wykonali g\u0142\u0119boki wykop o g\u0142\u0119boko\u015bci oko\u0142o sze\u015bciu metr\u00f3w wzd\u0142u\u017c granicy dzia\u0142ek \u2013 bezpo\u015brednio przy budynku naszego Klienta. Wykop nie by\u0142 przewidziany w projekcie budowlanym, nie zosta\u0142 w \u017caden spos\u00f3b zabezpieczony, a jego wykonanie nast\u0105pi\u0142o bez wymaganej dokumentacji i ekspertyz geotechnicznych. Ekspertyzy sporz\u0105dzone po wszcz\u0119ciu post\u0119powania \u2013 zar\u00f3wno zlecone przez naszego Klienta, jak i przez samych inwestor\u00f3w \u2013 jednoznacznie wskazywa\u0142y na bardzo wysokie prawdopodobie\u0144stwo osuni\u0119cia si\u0119 zbocza i zawalenia budynku, kt\u00f3ry znalaz\u0142 si\u0119 w strefie oddzia\u0142ywania wykopu.<\/p>\n

Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzyma\u0142 roboty budowlane i nakaza\u0142 inwestorom sporz\u0105dzenie oceny technicznej wp\u0142ywu g\u0142\u0119bokich wykop\u00f3w na stateczno\u015b\u0107 pod\u0142o\u017ca s\u0105siedniej nieruchomo\u015bci. Inwestorzy przez d\u0142ugi czas ignorowali korespondencj\u0119 urz\u0119dow\u0105, a wymagan\u0105 ekspertyz\u0119 z\u0142o\u017cyli dopiero w ostatnim mo\u017cliwym dniu terminu \u2013 w dniu, w kt\u00f3rym PINB by\u0142 zobowi\u0105zany wyda\u0107 decyzj\u0119 naprawcz\u0105. Decyzj\u0105 z listopada 2022 r. PINB na\u0142o\u017cy\u0142 na inwestor\u00f3w obowi\u0105zek wykonania stabilizacji zbocza poprzez wybudowanie konstrukcji oporowej wzd\u0142u\u017c granicy dzia\u0142ek.<\/p>\n

Bezpodstawna decyzja kasacyjna organu odwo\u0142awczego<\/h2>\n

Inwestorzy wnie\u015bli odwo\u0142anie. Ma\u0142opolski Wojew\u00f3dzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchyli\u0142 decyzj\u0119 PINB w ca\u0142o\u015bci i przekaza\u0142 spraw\u0119 do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. Uzasadnienie wskazywa\u0142o, \u017ce PINB nieprawid\u0142owo na\u0142o\u017cy\u0142 obowi\u0105zek wybudowania konstrukcji oporowej \u2013 bo tego rodzaju roboty wymagaj\u0105 pozwolenia na budow\u0119 \u2013 oraz \u017ce organ powinien by\u0142 przeprowadzi\u0107 rozpraw\u0119 administracyjn\u0105 z udzia\u0142em stron i autor\u00f3w ekspertyz.<\/p>\n

W imieniu naszego Klienta wnie\u015bli\u015bmy sprzeciw od tej decyzji do Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Krakowie na podstawie art. 64a ustawy \u2013 Prawo o post\u0119powaniu przed s\u0105dami administracyjnymi. Podnie\u015bli\u015bmy naruszenie art. 138 \u00a7 2 k.p.a. przez bezpodstawne zastosowanie decyzji kasacyjnej w sytuacji, gdy materia\u0142 dowodowy by\u0142 kompletny i organ odwo\u0142awczy by\u0142 w stanie \u2013 i zobowi\u0105zany \u2013 wyda\u0107 merytoryczne rozstrzygni\u0119cie sprawy.<\/p>\n

Kluczowe argumenty sprzeciwu<\/h2>\n

Pierwszym i zasadniczym argumentem by\u0142a kompletno\u015b\u0107 materia\u0142u dowodowego. W aktach sprawy znajdowa\u0142y si\u0119 trzy ekspertyzy geotechniczne sporz\u0105dzone przez niezale\u017cnych specjalist\u00f3w. Co istotne, nawet ekspertyza przedstawiona przez samych inwestor\u00f3w potwierdza\u0142a istnienie zagro\u017cenia \u2013 r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 jedynie co do zaproponowanego sposobu jego usuni\u0119cia. Organ odwo\u0142awczy nie wskaza\u0142, jakich konkretnych dowod\u00f3w brakuje ani dlaczego zgromadzony materia\u0142 jest niewystarczaj\u0105cy do merytorycznego rozstrzygni\u0119cia. Tymczasem utrwalone orzecznictwo s\u0105d\u00f3w administracyjnych jednoznacznie wskazuje, \u017ce decyzja kasacyjna jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadzi\u0142 w og\u00f3le post\u0119powania wyja\u015bniaj\u0105cego albo naruszy\u0142 przepisy post\u0119powania w stopniu uzasadniaj\u0105cym uznanie sprawy za niewyja\u015bnion\u0105. Fakt, \u017ce z zebranego materia\u0142u mo\u017cna wyci\u0105gn\u0105\u0107 r\u00f3\u017cne wnioski merytoryczne, nie stanowi przes\u0142anki do uchylenia decyzji \u2013 jest to w\u0142a\u015bnie sytuacja, kt\u00f3r\u0105 organ odwo\u0142awczy powinien rozstrzygn\u0105\u0107 we w\u0142asnym zakresie.<\/p>\n

Drugim argumentem by\u0142 brak podstaw do zarzucenia PINB nieprzeprowadzenia rozprawy administracyjnej. Inwestorzy z\u0142o\u017cyli swoj\u0105 ekspertyz\u0119 techniczn\u0105 w ostatnim mo\u017cliwym dniu terminu na wydanie decyzji naprawczej. PINB nie mia\u0142 wi\u0119c fizycznej mo\u017cliwo\u015bci wyznaczenia i przeprowadzenia rozprawy z udzia\u0142em autora tej ekspertyzy. Ponadto przeprowadzenie rozprawy w okoliczno\u015bciach tej sprawy nie mia\u0142oby \u017cadnego praktycznego sensu: przedmiotem post\u0119powania by\u0142o usuni\u0119cie zagro\u017cenia katastrof\u0105 budowlan\u0105 \u2013 kwestia, kt\u00f3rej nie mo\u017cna by\u0142o rozstrzygn\u0105\u0107 w drodze porozumienia stron, lecz wy\u0142\u0105cznie w drodze w\u0142adczego rozstrzygni\u0119cia organu opartego na parametrach technicznych. Organ odwo\u0142awczy by\u0142 zreszt\u0105 sam w\u0142adny przeprowadzi\u0107 tak\u0105 rozpraw\u0119 w ramach uzupe\u0142niaj\u0105cego post\u0119powania dowodowego przewidzianego w art. 136 k.p.a.<\/p>\n

Trzecim argumentem by\u0142 b\u0142\u0119dny pogl\u0105d prawny organu odwo\u0142awczego co do zakresu dopuszczalnych rob\u00f3t naprawczych. MWINB sta\u0142 na stanowisku, \u017ce PINB nie m\u00f3g\u0142 nakaza\u0107 wybudowania konstrukcji oporowej, bo taka budowla wymaga pozwolenia na budow\u0119. Pogl\u0105d ten \u2013 oparty na orzeczeniach dotycz\u0105cych zupe\u0142nie innych stan\u00f3w faktycznych \u2013 prowadzi\u0142by do paradoksalnego wniosku: inwestor, kt\u00f3ry swoimi dzia\u0142aniami sprowadzi\u0142 ryzyko katastrofy budowlanej, m\u00f3g\u0142by si\u0119 skutecznie uchyli\u0107 od obowi\u0105zku naprawienia wyrz\u0105dzonej szkody, powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na brak woli podejmowania nowej inwestycji. Wskazywali\u015bmy r\u00f3wnie\u017c, \u017ce organ odwo\u0142awczy ca\u0142kowicie pomin\u0105\u0142 analiz\u0119 art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, dotycz\u0105cego istotnego odst\u0105pienia od projektu \u2013 a zwi\u0119kszenie obszaru oddzia\u0142ywania inwestycji poza granic\u0119 dzia\u0142ki by\u0142o w tej sprawie oczywiste.<\/p>\n

Wyrok WSA w Krakowie \u2013 sprzeciw uwzgl\u0119dniony<\/h2>\n

Wyrokiem z 14 kwietnia 2023 r. (sygn. akt II SA\/Kr 218\/23) Wojew\u00f3dzki S\u0105d Administracyjny w Krakowie uchyli\u0142 zaskar\u017con\u0105 decyzj\u0119 Ma\u0142opolskiego Wojew\u00f3dzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i zas\u0105dzi\u0142 na rzecz naszego Klienta zwrot koszt\u00f3w post\u0119powania.<\/p>\n

WSA podzieli\u0142 w pe\u0142ni nasze stanowisko co do dopuszczalnego zakresu kontroli w post\u0119powaniu zainicjowanym sprzeciwem od decyzji kasacyjnej. S\u0105d podkre\u015bli\u0142, \u017ce jego rola w tym trybie sprowadza si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do oceny, czy zaistnia\u0142y przes\u0142anki zastosowania art. 138 \u00a7 2 k.p.a. \u2013 a nie do merytorycznej oceny samego rozstrzygni\u0119cia sprawy administracyjnej. W ocenie S\u0105du organ odwo\u0142awczy nie wykaza\u0142, by post\u0119powanie przed PINB dotkni\u0119te by\u0142o wadami uzasadniaj\u0105cymi uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ odwo\u0142awczy m\u00f3g\u0142 i powinien by\u0142 przeprowadzi\u0107 postulowan\u0105 rozpraw\u0119 administracyjn\u0105 samodzielnie, a samo \u201erozwa\u017cenie” takiej mo\u017cliwo\u015bci przez organ pierwszej instancji nie stanowi koniecznego do wyja\u015bnienia zakresu sprawy w rozumieniu art. 138 \u00a7 2 k.p.a.<\/p>\n

Wnioski praktyczne \u2013 kiedy warto wnie\u015b\u0107 sprzeciw od decyzji kasacyjnej<\/h2>\n

Instytucja sprzeciwu od decyzji kasacyjnej, wprowadzona do Prawa o post\u0119powaniu przed s\u0105dami administracyjnymi w 2017 r., jest narz\u0119dziem stosunkowo rzadko u\u017cywanym w praktyce, a nies\u0142usznie \u2013 bo pozwala szybko i skutecznie zablokowa\u0107 bezpodstawn\u0105 decyzj\u0119 organu odwo\u0142awczego i zmusi\u0107 go do merytorycznego rozstrzygni\u0119cia sprawy.<\/p>\n

Sprzeciw jest w\u0142a\u015bciwym \u015brodkiem zaskar\u017cenia wtedy, gdy organ odwo\u0142awczy zastosowa\u0142 art. 138 \u00a7 2 k.p.a. mimo \u017ce:<\/p>\n