Brak zgody małżonka na zaniechanie orzekania o winie

Jolanta Kalisz-Krygowska

Adwokat, współpracownik Kancelarii "Buczkowski, Gawlik Adwokaci i Radcowie Prawni" sp. p.

Orzeczenie, czy i który z małżonków ponosi winę trwałego i zupełnego rozkładu pożycia małżonków, jest niewątpliwie jednym z najważniejszych elementów wyroku rozwodowego.

Warto wiedzieć, że kwestia ustalenia winy w procesie o rozwód może przybrać różne warianty:

  1.  ustalenie winy obojga małżonków,
  2.  przyjęcie wyłącznej winy jednego z małżonków,
  3.  brak winy małżonków (na zgodne żądanie małżonków lub w sytuacji gdy żadnemu z małżonków winy przypisać nie można)

Decydując się na rozwód, można na wstępie rozważyć możliwość wystąpienia z powództwem o rozwód z zaniechaniem orzekania o winie. Zgłoszenie przez obie strony zgodnego wniosku o nieorzekanie o winie uzasadnia pominięcie kwestii winy w sentencji wyroku. Trzeba pamiętać, że taka sytuacja nie zwalnia jednak sądu od rozważenia istnienia winy w motywach wyroku. Przyjmuje się, że bez wyjaśnienia okoliczności związanych z zawinieniem przez małżonków rozkładu pożycia małżeńskiego nie jest możliwa ocena, czy rozwód w ogóle jest dopuszczalny.

Sytuacją dość często występującą w praktyce jest przypadek, gdy małżonkowie przed wszczęciem postępowania sądowego „umawiają się” na rozwód bez orzekania o winie, ale w toku postępowania na rozprawie zmieniają swoje stanowisko i nie wyrażają zgody na orzeczenie rozwodu. Wówczas pojawia się pytanie – czy sąd oddali powództwo, jeśli stanowisko powoda nie ulegnie zmianie (jeśli nie zmieni żądania na orzeczenie z winy obojga małżonków lub z wyłącznej winy jednego małżonka)? Warto wiedzieć, że taka reguła nie istnieje. Każdy przypadek jest oczywiście indywidualny i wymaga analizy, ale cofnięcie zgody przez jednego małżonka nie oznacza jeszcze automatycznie konieczności zmiany powództwa i dowodzenia winy oraz prowadzenia długotrwałego i żmudnego procesu rozwodowego. Sąd może bowiem również i w takiej sytuacji zaniechać orzekania o winie, jeśli uzna, że przemawiają za tym uzasadnione względy.

Małżonek, który może wystąpić z żądaniem zaniechania orzekania o winie zarówno przed sądem I, jak i II instancji, może też cofnąć to żądanie, tak jak zgodę na orzeczenie rozwodu, aż do chwili zamknięcia rozprawy w II instancji. Warto wiedzieć, że cofnięcie żądania zaniechania orzekania o winie przed sądem II instancji nie musi w każdym przypadku prowadzić do konieczności przekazania sprawy sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Potrzeba taka może powstać jedynie wówczas, gdy konieczne stanie się przeprowadzenie postępowania dowodowego co do winy rozkładu pożycia w całości.

Kwestie związane z ustaleniem winy rozkładu pożycia będą przedmiotem odrębnego wpisu.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>