Porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę

Piotr Gawlik

Radca prawny, partner w Kancelarii "Buczkowski, Gawlik Adwokaci i Radcowie Prawni" sp. p.

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem jest jedynym dwustronnym przypadkiem zakończenia stosunków pracy wynikających z umów, a nadto z założenia jest rozwiązaniem bezkonfliktowym, pozwalającym stronom na rozejście się w poprawnych stosunkach. Przeciwnie do innych sposobów kończenia bytów umów o pracę, czyli jednostronnego rozwiązania za wypowiedzeniem albo bez wypowiedzenia, pracodawca i pracownik zawierając porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę, mogą niemal dowolnie ukształtować jego treść i warunki zakończenia współpracy. Żadna ze stron nie jest tu więc związana ograniczeniami wynikającymi z przepisów prawa pracy, które zachodzą przy jednostronnych rozwiązaniach.

Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem cechuje więc duża elastyczność. Zawarcie porozumienia możliwe jest nawet w czasie urlopu wypoczynkowego czy zwolnienia lekarskiego pracownika, co nie jest dopuszczalne w innych przypadkach rozwiązywania umów o pracę. Mocą porozumienia wreszcie umowę można rozwiązać ze skutkiem w dowolnym czasie, a także – co ciekawe – pod warunkiem wystąpienia określonego zdarzenia.

W przeciwieństwie do rozwiązania umowy o pracę za wypowiedzeniem oraz bez wypowiedzenia, polski system prawa pracy nie przewiduje szczególnych uprawnień dla pracownika i pracodawcy jak też mechanizmów ochronnych przed naruszeniami. Nie oznacza to jednak, że pracownik jest całkowicie pozbawiony możliwości obrony w razie zawarcia porozumienia o rozwiązaniu umowy o pracę naruszającego jego interesy.

Każdej ze stron, choć tu ma to donioślejsze znaczenie w praktyce dla pracownika, służy możliwość uchylenia się od skutków prawnych złożonego oświadczenia woli, przewidziana Kodeksem cywilnym. Stosownie do tej instytucji prawnej, pracownik może próbować podważyć zawarte porozumienie i uchylić się od jego skutków wykazując w szczególności, iż zawarł je pod wpływem błędu lub groźby. Niestety występują w praktyce sytuacje, gdy pracodawca zastrasza pracownika grożąc mu zwolnieniem dyscyplinarnym i zmusza do zawarcia porozumienia rozwiązującego umowę o pracę. W efekcie pracownik pozbawiony zostaje ochrony przewidzianej prawem pracy, w tym w szczególności prawem odwołania się do sądu pracy. W takich jednak przypadkach pracownik może uchylić się od skutków prawnych podpisanego porozumienia, właśnie z uwagi na groźbę bezprawną pracodawcy. W efekcie zawarte porozumienie będzie uznane za nieskuteczne. Oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych takiego porozumienia, winno być złożone w terminie 1 roku od dnia gdy błąd prowadzący do zawarcia porozumienia zostanie wykryty lub od dnia gdy ustanie obawa wynikająca z groźby.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>